İstanbul Sanayi Odası (İSO) Türkiye İmalat PMI ekimde 47,3'e gerileyerek faaliyet koşullarında belirgin bir aylık bozulmaya işaret etti. Endeks Haziran'dan bu yana en düşük düzeyde kaydedildi ve sektördeki zayıflama eğilimi 31'inci aya ulaştı.
Eylül'de 47,9 olan manşet PMI, ekimde 47,3'e indi. Eşik değer 50'nin altındaki tüm rakamlar daralmaya işaret ediyor. Zorlu piyasa koşulları ve enflasyonist baskılar, imalatçıların yeni siparişlerindeki Temmuz 2023'te başlayan yavaşlamanın devam etmesine neden oldu. Bu yavaşlama son üç ayın en belirgin düzeyinde gerçekleşirken, yeni ihracat siparişlerinde de ivme kaybı sürdü.
İmalatçılar üretimlerini daha yüksek oranda azalttı ve stokları sınırlı tutma eğilimini sürdürdü. İş yüklerindeki düşüş ve çalışan istifalarıyla istihdam daralmaya devam etti; ancak gerileme ılımlı oldu ve Haziran'dan bu yana en düşük oranda kaydedildi. Yükselen petrol fiyatları, hammadde maliyetleri ve döviz kuru, girdi maliyetlerinde keskin yükselişi sürdürdü. Girdi maliyetleri enflasyonu Eylül'e göre yavaşlasa da yüksek seyrini korudu ve yıl içi ortalamanın üzerinde kaldı. Nihai ürün fiyatları da belirgin şekilde yükselmeye devam etti. Deniz taşımacılığındaki aksamalar ve malzeme yetersizlikleri tedarikçi teslimat sürelerini uzattı; ekimde teslim sürelerindeki artış sınırlı düzeyde kaldı.
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, "Türk imalatçılarının karşı karşıya olduğu ekonomik koşullar, sektörün son çeyrek başında da büyüme kaydetmekte zorlanmasına yol açtı. Talep zayıf seyrini korurken, fiyatlarda keskin artış ve tedarikçilerin teslimat sürelerinde uzama devam etti. İstihdamdaki daralmanın oldukça ılımlı düzeyde seyretmesi ise önümüzdeki aylarda üretimdeki düşüşün yavaşlayabileceği yönünde umut vermesi bakımından görece pozitif bir gelişme oldu" dedi.
Sektörel PMI raporuna göre, 10 sektörden sadece biri üretimini artırabildi: giyim ve deri ürünleri son üç ayın ilk artışını kaydetti. Gıda üretimi yeniden yavaşlamaya geçti. Üretimde en belirgin yavaşlama metalik olmayan mineral ürünler sektöründe görüldü. Yeni siparişlerde iki sektörde artış kaydedildi: gıda ve giyim/deri. Bu iki sektörde yeni ihracat siparişleri de arttı. İstihdam artışı yalnızca bu iki sektörle sınırlı kaldı. Girdi fiyatları enflasyonu 10 sektörün büyük bölümünde yükseldi; en hızlı artışlar gıda ile kimyasal, plastik ve kauçuk ürünlerde, en hafif artış ağaç ve kağıt ürünlerinde kaydedildi. Nihai ürün fiyatlarında en keskin yükseliş elektrikli ve elektronik ürünlerde görüldü; bu, Şubat 2024'ten bu yana en yüksek düzey. Satış fiyatlarında en ılımlı artışlar giyim/deri ile ana metal sektörlerinde ölçüldü. Tedarikçi teslimat süreleri dört sektörde kısalırken, en belirgin iyileşme kimyasal, plastik ve kauçuk ürünlerde yaşandı. En belirgin bozulma ise elektrikli/elektronik ile ana metal sektörlerinde izlendi.